föstudagur, febrúar 06, 2009

Góða kvöldið

Það virðist vera að þó svo að eina bylting vesturheims í háa herrans tíð sé að baki þá hafi sú pólitíska alda sem hún reið á síður en svo lægt. Ég get ekki ímyndað mér annað en að þetta sé upphafið af nýjum tímum, fullum tækifæra og magnaðra athafna.

Leikurinn stendur upp á endann, heimurinn stendur upp á endann. Það er eins og allir beri með sér leyndarmál en séu ekki vissir hvort þeir eiga að segja frá því, hvort að það megi kjafta. En svo hittir fólk fólk á hornum og í bókabúðum, hjá klipparanum eða í grænmetisdeildinni og kappræðurnar hefjast. Allir með sitt leyndarmál, sinn eigin skilning sem unnið var fyrir, sínu eigin samansafni af hugmyndum og hugarflugsbrotum sem það hefur safna saman og búið til mynd úr - sem það nú deilir af hjartans list.

Hagfræðiheiti - áður hluti af arkínu mál utan hversdagsleikans - er nú á hvers manns tungu, með hvers mann skilningi... Er þetta ekki stórkostlegt!

Allir eru með, og allir upplifa sig máttuga.

Nokkra daga í upphafi árs 2009 mátti fólk finna til sín. Og sama hvað gerist héðan af - þá getur enginn tekið þetta af því!

Bestu kv

Þorleifur

miðvikudagur, febrúar 04, 2009

Góða kvöldið

Skrýtið væri ef stjórnmálamönnum þjóðarinnar væri ekki orðið ljóst að þeirra er það að endurreisa traust þjóðarinnar á sér, ekki öfugt.

Samt var það að heyra á þingumræðum í kvöld að þetta hefð farið ofan garð og neðan hjá sumum þingmönnum fyrrum ríkisstjórnarflokks.

þó svo að maður hafi fullan skilning á því að menn upplifi sig ekki persónulega ábyrga eða einhver vilji þeim að hafa stefnt þjóðarskútunni viljandi í strand þá verða stjórnmálamenn að skilja hvert þeirra hlutverk er. Þeir sitja þarna sem fulltrúar þjóðarinnar, sem þjónar hennar og umbjóðendur.

Gleymi þeir því þá er voðinn vís.

Eins og í ljós hefur komið. Mikið hefur verið kvabbað um pólitíska ábyrgð - eða skort á henni. En staðreyndin er einfaldlega sú að ef enginn er hvatinn til þess að gangast undir ábyrgð þá gera menn það ekki. Á Alþingi situr núna maður, sannanlega kosinn af almenningi, sem staðinn var að verki við að stela fjármunum þjóðarinnar. Hvernig ætli sá maður líti ábyrgð sína fyrst þjóðin kaus hann aftur inn á þing. Hver eru skilaboðin sem það sendir öðrum fulltrúum og embættismönnum á íslandi.

Það virtist sama hvað gekk á, hvernig fiski og bönkum var úthlutað, hvernig dóms og embættismannakerfið fylltist af frændum, sonum og vinum - alltaf kaus fólkið sömu flokka aftur inn með nægt fylgi til þess að mynda stjórn.

Og því varð voðinn, að því leyti sem hann er heimatilbúinn.

En ég efast um að menn gleymi þessu í bráð og þeir sem enn hafa ekki áttað sig gera það - eða missi störf sín ella.

Bestu kv,

Þorleifur

þriðjudagur, febrúar 03, 2009

Góða kvöldið

Nú þegar rykið er að setjast þá er fróðlegt að horfa yfir völlinn og lesa í stöðuna sem komin er upp.

Er staðan betri en hún var?

Klárlega varð ríkisstjórnin að fara sökum mótmæla á götum úti, en það er ekki nóg að samþykkja þann gjörnað vegna þess að óeirðir brutust út heldur verður maður að spyrja sig hvert leiddi breytingin okkur?

Klárlega er komin ríkisstjórn sem skilur að hún verður að vera í stöðugum og miklum, gegnsæjum og upplýsandi samskiptum við þjóðina. Blaðamannafundur beint eftir fyrsta fund var snilldarleikur.

Á sama tíma eru Evrópumálin komin af borðinu. Þar sem það er klárlega stærsta mál okkar tíma þá er það afar miður.

Og tel ég það vera helstu ástæðu þess að ISG hélt svona lengi út í samstarfinu, að hún sá að xD var tilbúinn að þokast í evrópuátt. Þrýstingurinn var á þeim. Nú er sá þrýstingur úti og þá munu varla koma fram þeir Sjálfstæðismenn (allaveganna ekki forrystu kandídatar) sem taka klára og skýra stefnu í þessum málum. Og er það sorglegt.

Má því velta fyrir sér hvort að langtíma hagsmunum þjóðarinnar hafi þar verið fórnað fyrir skammtímahagsmuni þeirra sem reiðastir voru. Að fróun þjóðarinnar hafi kostað okkur einu raunverulegu útgönguleiðina.

Verði það raunin þá verður það sorgleg fylgja hinnar mögnuðu búsáhaldabyltingar, burtséð frá því að það var samskiptaleysi stjórninnar sem olli henni.

Mbk

Þorleifur

mánudagur, febrúar 02, 2009

Góða kvöldið

Hæfileg þögn að baki - og nauðsynleg.

Það er ögurstund í sögu Íslands - já og líklega heimsins.

Græðgissamfélagið er hrunið og nú stendur í raun eftir sú spurning hvað hrynji með. Hrynur hugmyndafræðin að baki kerfisins algerlega eða tekst okkur að halda í það sem vel fór, þann grunn sem heillvænlegur er til langframa og henda hinu?

Og ef það er takmarkið, þá hlýtur spurningin að vera hvað var það sem virkaði og hver á að úrskurða þar um.

Ég er þeirrar óvinsælu skoðunnar að fólkið sem stóð í hringiðunni eigi að vera innan handar í þeirri uppbyggingu sem framundan er. Það er, það fólk sem hefur horfst í augu við sjálft sig og þátt sinn í því sem átti sér stað og er staðráðið að breyta öðruvísi næst, eigi að fá að vera með í uppbyggingunni.

Þegar ég stóð í rökræðum við mann út af þessu um daginn þá setti hann upp eftirfarandi dæmi, sem ég tel nokkuð gott:

Segjum sem svo að tölvuforritari setji upp forrit sem lítur vel út en svo kemur það í ljós að það er fullt af holum, hleypir alls konar skít inn og veldur loks hruni í tölvunni. Er hann besti maðurinn til þess að laga forritið, eða er málið kannski bara að skipta um forrrit.

Hann var á því að betra væri að skipta um forrit. Ég er algerlega ósammála.

Ég myndi hiklaust halda því fram að betra væri að halda forritinu (svo framarlega sem það hafi virkar ágætlega til að byrja með og sé byggt á skynsamlegum grunni) og fá sama mann og hannaði það og notaði, þurfti að sitja við og reyna að stoppa í glufurnar og varð loks undir, til þess að reyna að laga það. Vissulega myndi ég setja einhvern við hlið hans og velta upp grundvallarspurningum um kerfið, en ég tel að reynsla hans í kerfinu hljóti að vera uppbyggingu þess til góða (nema þá að hann sé þeim mun sannfærðari að hann hafi gert allt rétt og hann beri enga ábyrgð á hruni kerfisins).

En ef hönnuðnum er hent í burtu og nýr fenginn til þess að setja upp kerfið og það frá grunni þá eru allar líkur á því að hann falli í sömu gryfju og fyrsti hönnuðurinn gerði, það er að vinna það frá grunni.

Leiðin frammávið hjá mannkyninu hefur verið sú að eitthvað er reynt, það virkar eða klikkar, fólk lærir og heldur svo áfram. Sé maður þeirrar grundvallarskoðunar að a. Fólk sé almennt gott og vinni sína vinnu af heilindum og b. að þeir sem iðrast, vilja læra af reynslunni og gera það, sé fólk sem ætti að fá að vera með þá hlýtur sú lausn að teljast best að með víðtækara samráði þá geti það fólk sem vann í hagkerfinu okkar vissulega komið að uppbyggingunni og jafnvel gert kerfið okkar betra.

Hvernig á að gera það er náttúrulega risastór spurning og sú sem ég er nú að glíma við. Þetta er spurning okkar tíma!

Þegar maður að nafni Linus Thorvalds datt í hug að hanna nýtt stýrikerfi sem ætti að slaga fram úr öllum öðrum datt hann niður á þá hugmynd að hanna grunn sem hann myndi svo deila með stórum hópi notenda og hver og einn af þeim (viðkomandi þurfti að hafa grundvallarþekkingu á tölvuforritun til þess að geta verið með) gat sent athugasemdir, jafnvel innleitt úrbætur. Kerfið stækkaði og stækkaði og eru flestir á því nú til dags að þetta sé fullkomnasta tölvustýrikerfi heima.

Þessi hugmynd hefur svo sprottið upp hér og þar og með tilkomu Wikipedia þá varð þetta konsept komið in í hvers manns tölvu.

Mætti ekki hugsa sér að eitthvað svipað væri hægt að gera með stjórnskipan, stjórnarskrá, framtíðaráherslur hagkerfisins. Mætti ekki sameinast um grunn sem er svo sendur út og allur almenningur getur tekið þátt í því að hanna og móta. Svo er miðlæg miðstöð (tækniþing eitthverskonar) sem tæki þetta saman og loks eitthvert ákvörðunarferli.

Humm...

nóg í bili

Þorleifur

þriðjudagur, desember 02, 2008

Fullveldisdagurinn 1 Des...

Dagurinn þar sem mótmælendur og lögreglan töluðu saman.

Maður veit ekki alveg hvort það var, að mótmælendur hefðu lesið sinn Martin Luther King eða þá að löggan er sammála mótmælendum og langar ekkert að lemja þá í nafni ríkissins.

En allaveganna er það magnað að motmælendur bjóði lögreglunni samning, "Þið farið - við förum" og lögreglan verði við því. já, og mótmælendur.

Það er eitthvað göfugt við svona enda. Ofbeldi leysir engan vanda.

----------

En ég held að ég hafi komist að því fyrir mig hvert vandamál mótmælanna er. Það er engin stefna. Fólk er að mótmæla til þess að fá breytingar. Það er offramboð á gagnrýni og skortur á skýrri sýn.

Þetta útskýrir það sem sagt var í bók sem ég las um Wachlav Havel og hvernig "atvinnumenn-byltingarmenn" hefðu tekið yfir tékknesku byltinguna.

Það sem þeir gerðu (rétt eins og í Rússlandi) var að gefa henni fókus. Gefa byltingunni sýn. Hvert bæri að stefna.

Og urðu þar með rödd byltingarinnar.

Ég man að þetta fór ferlega í taugarnar á mér, að menn rændu byltingum, en skil það betur núna þegar ég fylgist með því sem er að gerast.

Fækkunin mun halda áfram nema að það komi fókus.

-----------

Og ég held að ég verði að afþakka frekari ræðuhöld. Ég hef heyrt allt frá Einari Má sem ég þarf að heyra.

Það er ekkert nema eigingirni að halda ræðu í 15 mínútur í 10 stiga frosti og vindi.

Ég er ekki að hlusta á ræðurnar. Ég er ekki einu sinni sammála ræðunum.

Ég vil ekki öskra upphátt "niður með Davíð" og vil ekki vera beðinn um það.

En ég tel mótmælin með því mikilvægasta sem gerst hefur á þessu landi.

Þetta er ekki persónulegt, þetta er kall á breytingar.

Ég vil ekki afturhald sem lokar landinu, vil ekki gjaldeyrishöft, vil ekki sitja undir því að stjórnmálamenn, sem ég tel að séu ekki viljandi að vinna þjóð sinni skaða, séu kallaðir skítberar, og vi lekki láta bera upp á mig persónulegan kala.

Nei, Ég vil ESB, ég vil opin viðskipti, ég vil frelsi og ábyrgð hönd í hönd.

Þessi mótmæli eru að verða VG mótmæli og það er of þröngt.

Það er vandamálið.

Þorleifur

sunnudagur, nóvember 30, 2008

Reykjavík er köld.

Á sama tíma og upplifun af henni er betri úr fjarlægð en reynd er það einhvernveginn alltaf notaleg tilfinning að koma aftur heim.

Ég hef mikið verið að hugsa um stöðuna í samfélaginu okkar. Hvernig komum við okkur hingað?

Hubris kemur ekki úr neinu. Hubris kemur frá því þegar meirihlutinn missir tökin á veruleikanum, trúir uppspunanum sem sannleika.

Í þessu þarf ekki endilega að felast dómur.

Þetta var óumflýjanlegt.

Neyslusamfélagið er samfélag þar sem neysla þarf sífellt að aukast til þess að standa undir vextinum. En laun geta ekki haldið í við neysluna heldur þarf framleiðsluaukning að gera það. Henni er hægt að ná fram með því að vinna meira og þannig er minni tími eftir aflögu til þess að njóta lífins. Neyslu verður því það sem fylla á upp í tómleikan sem fer að grafa um sig hjá þeim sem aldrei hefur tíma til þess að anda aðeins.

Þannig að kaupa flatskjá er ekki endilega merki um samsekt heldur einkenni samfélags sem búið er að missa fótana, hvað varðar manneskjurnar sínar.

Og svo springur blaðran og allir tapa.

Ósanngjarnt þó að þeir tapa mest sem áttu minnst. Einhvernveginn skýtur það skökku við.

Munum við læra af reynslunni?

mér sýnist að við ætlum að halda áfram með sama kerfið ogsama fólkið að stjórna því. Sama hugmyndafræðikerfi og sömu verkfæri. Ef eitthvað er þá er meira vald komið í hendurnar á pólitíkusunum til þess að misnota.

En svo birtir, eða við kveikjum á ljósunum og þá fellur birtan kannski á snjóinn í nýjum vinkli og heimurinn breytist. Og breytist og breytist.

Það er þó allaveganna hægt að gleðjast yfir því.

Þorleifur

miðvikudagur, nóvember 26, 2008

Kaffihús í Berlín

Á næsta borði situr stúlka og mænir á varir stráksins sem situr á móti. Í klukkutíma hafa þau setið svona, það er óvissa, er hann að segja henni upp eða þorir hann ekki að kissa hana.

Stundum er svo stutt á milli löngunar og aðskilnaðar, milli komu og brottfarar.

Og hann hallar sér upp að henni, rétt eins og hann vilji hvísla að henni, eða kissa á henni hálsinn, en hann gerir hvorugt. Hún horfir sorgmædd yfir öxlina á honum.

------------

Ég horfði á ráðherrana á borgarafundinum. Þeir skildu loksins.

------------

Stúlkan er falleg. Djúpbrún augu, sterk kinnbein, dökk spænskættað hár, síður toppur fellur við fagurlega sköpuð eyrun. Suðræn fegurð máluð vonbrigðum, eða eftirvæntingu.

Þetta er skrítinn dans sem þarna fer fram. Þau stöðvast stuttu frá hvoru öðru , hún horfir á varir hans, langar að kissa hann. Engin tekur af skarið.

------------

Ráðherrana langar bara til þess að segja sorry. Geta það ekki - nema einn.

----------

Ef þau eru að hætta saman þá er það tregabundin skilnaður. Jafnvel mistök.

Hún brosir við, en það er skilningur í brosinu, svona sem maður brosir þegar maður veit að lógíkin mun hafa tilfinningarnar undir.

Kannski er hann að fara til Afganistan.

Hann stríkur henni ljúflega um vangann.

Aftur þetta skrítna blik í augunum...

Ég er eins og pervert hvar ég sit og fylgist með þessu, en hvernig getur maður ekki fylgst með. Lífið á sér stað beint fyrir framan nefið...

-----------

Ég horfði á fundinn á netinu. Fékk fjarlægð. Jafnvel skilning.

Ótrúlegt lýðræði. Vonin kviknaði um betri tíma.

En ekkert virðist sefa reiðina.

-----------

Kannski er hún ólétt... eða hann?

Kannski eru þau 16 ára...

Ég hef ekki séð framan í hann. En hann er í hetupeysu, ekki flottir týpu heldur svona Berlínarsveitttýpu. mér líkar umsvifalaust ekki við hann.

Þau fjarlægjast en haldast samt í hendur undir borði.

Hún er greinilega kaþólikki.

----------

Ísland og kreppan er fjarlæg.

Þegar fólkið á Islandi kom af fundinum þá fél snjórinn fyrir utan gluggan. Hér er öllum sama um borgarafund, öllum nema mér, göturnar urðu bara hvítar.

En net áhorf veitti mér nýtt sjónarhorn

-----------

Hún starir í augun á honum eins og hverjum dreng dreymir um. Rómantík. Ást.

Er það ekki það sem allir vilja?

Er það ekki það sem gleymdist í öllum kapítalismanum, að fólk vill ekki peninga, það vill bara vera elskað og virt. Og það kaupa peningar ekki.

Þessi drengur hefur ekkert borgað fyrir þetta augntillit sem hann fær þrátt fyrir hettupeysuna.

En þó svo hann sé með hendina um hálsinn á henni þá er hún sorgmædd. Horfir niður í borðið. Elskar hann. Getur ekki horft á hann. Getur ekki litið framan í heiminn.

------------

Hvernig ætli það sé að vera ráðherra í dag? Vilja en geta ekki talað við þjóðina...

Engin skilur þig. Nema fjölskyldan sem kysi þig hvort sem er

------------

Hún brosir þegar hún horfir á hann, er það feik?

------------

Það er talað af yfirlæti. Það virkaði alltaf hingað til. Ekki lengur. Tími íróníunnar er að baki, nú vill fólk bara raunveruleika og sannleika.

------------

Og þau faðmast. Það er eitthvað svo endanlegt við þetta. Það er svo mikil kveðja. Hún kreystir á honum öxlina.

-----------

Ráðherrarnir voru niðurlútir. Það styttist í kvðjustund

-----------

Þau sátu og horfðust í augu í klukkutíma. Nú faðmast þau eins og það sé í síðasta skipti. Hún brosir við honum en þegar hann fer til þess að narta í hálsinn á honum þá hverfir glittið úr brosinu.

Ég fæ aldrei að vita af hverju en ég veit að þetta er í síðasta skipti sem þau hittast. Það segir mér augu hennar sem sýna hvað hún vill en hún gerir það ekki. Sýnir mér hvernig hún kreistir aftur augnlokin þegar þau faðmast. Sýnir mér er hún leyfir honum að strjúka sér um kinn með handarbakinu en víkur sér svo fimlega undan.

-----------

Hvernig ætli það sé að missa trúnað heillar þjóðar?

Hvernig á maður að segja bless?

-----------

Hann lítur við og ég sé framan í hann. Hann reynir að bera sig vel en hann getur ekki falið að hann langar mest til þess að gráta.

Og þau faðmast.

Þorleifur

þriðjudagur, nóvember 25, 2008

Ég ákvað að sitja við her í Berlín og horfa á borgarafundinn á rúv.

Ég get sagt að ég var stoltur af því sem ég sá. 

Mikið hefur maður nú kvartað yfir skort á lýðræði undanfarið og gegnsæji og þó svo mér hafi ekki líkað allt það sem ég heyrði á þessum fundi þá hlýtur það að vera einsdæmi að ráðamenn þjóðar mæti og sitji fund með 1500 borgurum. 

Þessir borgarar voru ekki valdir af stjórnmálamönnunum, stjórnmálamennirnir höfðu ekki fundarstjórn og sátu þarna undir beinum spurningum og jafnvel móðgunum.

Mér er það til efs að stjórnmálamenn annars staðar hefðu látið annað eins yfir sig ganga.

Ekki skal ég svo segja hvort þetta sé til marks um ótta þeirra og ráðaleysi eða lýðræðisást, en þetta fannst mér mögnuð sjón. Og það er kannski að þetta breyti farveg mótmælanna. Það er mér þó til efs.

Ég held að undiraldan sé orðin það sterk að ekkert fái stöðvað ölduna sem nú stefnir á land. Maður bara vonar að hún brjótist ekki út í ofbeldi. Eða að menn og konur ríkisstjórnarinnar sjái að sér áður en að því kemur.

Bestu kv.

Þorleifur Berlín


sunnudagur, nóvember 23, 2008

Frá Berlín

Ég sá Baader Meinhof Komplex í bíó í dag. Myndin rekur sögu RAF hreyfingarinnar, hryðjuverkahreyfingar í Vestur Þýskalandi sem spratt uppúr róstri 7 áratugarins.

Það var svo óhuggulegt að koma heim og horfa á fréttamyndir af árásinni á lögreglustöðina.

RAF spratt upp úr stúdentahreyfingunni eftir að forrystumenn þeirra voru beittir ofbeldi, eftir að ekki var hlustað á þau og þessu unga fólki fannst eins og þau hefðu enga aðra leið en að beita ofbeldi.

Og það sem meira er, það bjóst engin við þessu. Bjóst engin við því að upplýst vestræn ungmenni myndu grípa til ofbeldis, en það gerðist nú samt.

Ef stjórnvöld heima bregðast ekki við kröfum fólksins á götunum þá leitar þessi reiði sér annara leiða til þess að fá útrás.

Og þá er hætta á ferð.

Það er ekki bara hægt að tala um rannsóknir og ekki megi rugga bátnum.

Það er of mikil undiralda til þess.

Fólk mun ekki sætta sig við að stjórnmálamenn hvítþvoi sjálfan sig í gölluðum könnunum unnum undir þeirra nefi. Hver sakfellir sjálfan sig og vini sína í slíku mati?

Nei, tími tvískinnungsháttar er liðinn og nú verða stjórnmálamennirnir okkar að grípa til aðgerða ef ekki á illa að fara.

Annars gæti Ísland fengið að upplifa hluti sem við höfum hingað til aðeins séð í fréttum utan úr heimi.

Og gott er að hafa það í huga að fólk er ekki byrjað að finna kreppuna á eigin skinni, þetta er ennþá að mestu leyti hugmyndarfræðileg mótmæli. Hvað gerist þegar þau fara að snúast um lífsviðurværi og sjálfsvirðingu?

Þorleifur

laugardagur, nóvember 22, 2008

Frá Berlín

Var að horfa á Kastljós. Það var spyrpa þar sem farið var yfir mótmæli líðandi stundar.

Sitjandi í Þýskalandi þá brá mér heldur við að sjá Viðar Þorsteinsson kalla lýðræði, lýðræði, lýðræði með hægri hendi á loft.

Sá svo ekki betur en að bakvið hann stæði Hörður Torfason með klút um hægri upphandlegg, sem hófst svo á loft undir köllum Viðars.

Svona táknmyndir eru einfaldlega bannaðar hérna.

Vona samt að sem flestir mæti á morgun á Austurvöllog að þar haldist sá frábæri andi sem hefur ríkt hingað til.

Og að mótmælin haldist friðsöm og skynsöm.

Þ